Jesteś tutaj

Niania

Kim jest niania i kto ją zatrudnia?

Niania zatrudniana jest przez rodziców dziecka na podstawie umowy uaktywniającej, zawieranej w formie pisemnej. Umowa ta powinna określać m. in. strony umowy, jej cel i przedmiot, czas i miejsce sprawowania opieki, liczbę dzieci powierzonych opiece, obowiązki niani, wysokość wynagrodzenia oraz sposób i termin jego wypłaty, czas, na jaki umowa została zawarta, a także warunki, sposób zmiany oraz rozwiązania umowy.

Zawarcie umowy uaktywniającej i zgłoszenie jej do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oznacza opłacanie za nianię przez ZUS, składek na ubezpieczenia społeczne (ubezpieczenie emerytalne, rentowe i wypadkowe) oraz ubezpieczenie zdrowotne. Wysokość składki naliczana jest od kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę, która od 1 stycznia 2015 roku wynosi 1750 zł brutto. Oznacza to, że ZUS będzie opłacał składki za nianię od wynagrodzenia do wysokości 1750 zł, zaś od nadwyżki tej kwoty, składki będzie płacił rodzic dziecka. Oznacza to, że ZUS będzie opłacał składki za nianię od wynagrodzenia do wysokości 1750 zł, zaś od nadwyżki tej kwoty, składki będzie płacił rodzic dziecka.

Umowa z nianią może zostać podpisana na dowolny okres czasu, np. na czas nieokreślony z 3 miesięcznym okresem wypowiedzenia warunków pracy lub na 2 lata, a następnie przedłużona na kolejny okres.

Przy czym każdorazowo, o istotnej zmianie należy poinformować Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Jakie warunki należy spełnić, aby ZUS opłacał składki za nianię?

 Warunki opłacania składek przez ZUS za nianię:

  • sprawowanie opieki nad dzieckiem w wieku do lat 3 (wyjątkowo – w przypadkach wskazanych w ustawie, do 4 lat),
  • praca zawodowa obojga rodziców dziecka (lub rodzica, w przypadku osoby samotnie wychowującej dziecko) – zatrudnienie, świadczenie usług na podstawie umowy cywilnoprawnej stanowiącej tytuł prawny do ubezpieczeń społecznych, prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej lub działalności rolniczej,
  • zgłoszenie niani przez rodzica do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego w ciągu 7 dni od daty powstania obowiązku ubezpieczenia (czyli od dnia oznaczonego w umowie jako dzień rozpoczęcia wykonywania pracy). Należy wypełnić odpowiednio:

                         a) do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia społecznego - druk ZUS ZUA,
                         b) a jeśli podlega obowiązkowo tylko ubezpieczeniu zdrowotnemu - druk ZUS ZZA.

  • niekorzystanie przez dziecko z innej formy opieki (żłobka, klubu dziecięcego, dziennego opiekuna)
  • niekorzystanie przez rodzica dziecka z ulgi na podstawie umowy aktywizacyjnej, o której mowa w ustawie o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w brzmieniu obowiązującym przed dniem 26 października 2007 r., z osobą bezrobotną w celu wykonywania pracy zarobkowej w gospodarstwie domowym,
  • umowa uaktywniająca nie może zostać zawarta między nianią a osobami pełniącymi funkcję rodziny zastępczej zawodowej,
  • niepobieranie zasiłku macierzyńskiego na drugie, młodsze dziecko,
  • rodzic dziecka nie podlega ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 19 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

W przypadku utraty przez rodziców albo rodzica samotnie wychowującego dziecko zatrudnienia, zaprzestania świadczenia usług lub pozarolniczej działalności, ZUS opłaca składki przez okres 3 miesięcy od dnia zaistnienia tych przyczyn.

Informacje dotyczące ubezpieczeń i procedury zgłaszania niani do ZUS dostępne są na stronie internetowej www.zus.plw zakładce "Zgłoś nianię do ubezpieczeń": http://www.zus.pl/default.asp?p=1&id=3640

Czy niania zatrudniona na podstawie umowy uaktywniającej może świadczyć usługę nieodpłatnie?

Zasadą świadczenia pracy przez nianię zatrudnioną na podstawie umowy uaktywniającej jest jej odpłatność. Jednak przyjmujący zlecenie może zobowiązać się je wykonać także bez wynagrodzenia, ale w takiej sytuacji nie ma możliwości opłacania składek na ubezpieczenia społeczne ze względu na brak przychodu.

Jakie kwalifikacje powinna mieć niania?

O tym, jakie kwalifikacje powinna posiadać niania decydują rodzice dziecka. Jedynym warunkiem, który musi spełnić niania jest poddanie się obowiązkowym badaniom sanitarno - epidemiologicznym zgodnie z ustawą o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi.